De Nederlandse wegen, sporen en bruggen zijn niet genoeg op orde om oorlogsmaterieel en -personeel naar het oosten te kunnen verplaatsen in geval van een acute dreiging. Eerste stappen worden gezet: Nederland is één van de acht Europese landen die onderdeel zijn van Central Northern European Military Mobility Area, waarbij verbetering van de communicatie en infrastructuur centraal staat. Om aan alle eisen te voldoen, zijn er de komende jaren veel aanpassingen aan het Nederlandse spoor- en wegennet nodig – inclusief de bijbehorende investeringen.
Problemen op het spoor
In oktober rapporteerde het Overlegorgaan Fysieke Leefomgeving al dat het Nederlandse spoor niet weerbaar genoeg is om crisissituaties te weerstaan. De spoorinfrastructuur is gevoelig voor sabotage en bij incidenten zijn er weinig mogelijkheden voor een back-up. Het Nederlandse spoor zit namelijk al bijna helemaal vol. Defensie kan wel maanden kwijt zijn aan voorbereiding om materiaal van Eemshaven of Vlissingen naar de plaats van bestemming in het oosten te krijgen, omdat ze aangewezen zijn op extra momenten of op ritten in de nacht. Een voorrang op het spoor voor Defensie op passagiers- en goederentreinen, zoals staatssecretaris van Defensie Aartsen heeft besloten, lost alleen niet het volledige probleem op. Ook de infrastructuur zal moeten worden aangepast.
Tunnels zijn vaak niet groot genoeg en bruggen moeten worden verbreed. Ook het spoor is vaak niet geschikt: oorlogsmaterieel dat in de Rotterdamse Waalhaven vanuit schepen op treinen wordt gezet, stuit op vertraging. De treinen moeten eigenlijk 740 meter lang zijn, maar slechts één spoor is daar op dit moment geschikt voor.
Bruggen en wegen
In januari concludeerde de Europese Rekenkamer al dat de strijdkrachten van de EU-lidstaten zich nog niet snel genoeg door de EU kunnen verplaatsen. De omvang van het materieel is een van de problemen. Niet alleen via het spoor, maar ook over de wegen blijkt de kwaliteit tegen te vallen. Bruggen moeten het gewicht van pantservoertuigen kunnen dragen en de wegen moeten breed genoeg zijn. Het tempo waarin die problemen worden opgelost, moet omhoog, is het advies in het rapport. "We hebben gekeken welke logische routes door Nederland je zou kunnen gebruiken. Vervolgens ga je in overleg met bijvoorbeeld Rijkswaterstaat over de investeringen in de infrastructuur die daarvoor nodig zijn", zei Rons Sensen, kolonel bij de Landmacht, afgelopen april al tegen de NOS.
Investering
Duidelijk is dat een grootschalige militaire verplaatsing alleen moeiteloos kan verlopen met flinke investeringen. Alleen al voor de verbeteringen van het spoor is € 600 miljoen nodig, zo bleek uit het rapport van het Overlegorgaan Fysieke Leefomgeving.
Bron: Militaire Courant, Defensie.nl
